အေမရိကန္အေျခစုိက္၊အဖိႏိွပ္ခံစာေရးဆရာဆုကုိ စာနယ္ဇင္းဆရာ ေဇာ္သက္ေထြး ရရွိ
အတြဲ ၃၀ ၊ အမွတ္ ၅၈၈ ( ၂၈ ၊ ၉ - ၄ ၊ ၁၀ ၊ ၂၀၁၂)
Hellman-Hammett Grant Award ဆုရွင္ ေဇာ္သက္ေထြး။
ကမၻာတစ္၀န္းက အဖိႏွိပ္ခံစာေရးဆရာ ေတြကို ေရြးခ်ယ္ၿပီးခ်ီးျမႇင့္တဲ့ Hellman- Hammett Grant Award ဆုကို ၂၀၁၂ ခုႏွစ္အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ စာနယ္ဇင္း စာေရးဆရာ ေဇာ္သက္ေထြးက ရရွိခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ႏိုင္ငံ နယူးေယာ့ခ္ရွိ ဆုေရြးခ်ယ္ေရးအဖြဲ႕မွ စက္တင္ဘာလ ၁၄ ရက္ေန႔က သူ႔ဆီကို ဆုရေၾကာင္း အေၾကာင္း ၾကားခဲ့တယ္လုိ႔သိရပါတယ္။
"Hellman- Hammett Grant Award က ႏုိင္ငံတကာက အဖိႏွိပ္ခံ စာေရးဆရာတြကို ေရြးခ်ယ္ၿပီးေပးတဲ့ ဆုပါ။ ကြ်န္ေတာ့ရဲ႕ ဖိႏိွပ္ခံခဲ့ရတဲ့ ဘ၀၊ ႀကိဳးပမ္းခဲ့ရတဲ့ အခ်ိန္ကာလေတြကို အသိအမွတ္ျပဳေပးတဲ့ ဆုကိုရတဲ့အတြက္ ဂုဏ္ယူပါတယ္" လို႔ ဆုရွင္ ေဇာ္သက္ေထြးက ျမန္မာတုိင္း(မ္)ကုိ ေျပာပါ တယ္။
ေဇာ္သက္ေထြးရဲ႕ စာေပေရးသား ျခင္းသက္တမ္း ၂၄ ႏွစ္ အတြင္းမွာ ကဗ်ာ၊ ၀တၳဳတို၊ ေဆာင္းပါး၊ ေဘာလုံးရသ ေဆာင္းပါးေတြ ေရးသား ခဲ့ၿပီး သူ႔ရဲ႕ ပထမဆုံးလုံးခ်င္း၀တၳဳ 'ၾကမ္းတမ္းေသာ စစ္ပြဲႏွင့္ ႏူးညံ့ ေသာႏွလုံးသား' ကို ေအာက္တိုဘာလမွာ စတင္ျဖန္႔ခ်ိေတာ့ မွာ ျဖစ္ပါ တယ္။
"ဒီဆုကို ၁၉၉၂ ခုႏွစ္က ျမန္မာႏိုင္ငံ မွ ဇာဂနာ ရရွိခဲ့ဖူးပါတယ္။ ႏွစ္ ၂၀ ၾကာမွ ကြ်န္ေတာ္ရတာပါ။ ဆုကို ကြ်န္ေတာ္တစ္ေယာက္တည္း ရတဲ့ ဆုလို႔ မသတ္မွတ္ဘဲနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ အဖိႏွိပ္ခံ စာနယ္ဇင္း သမား၊ စာေရး ဆရာမ်ားအားလုံးကို ရည္ၫႊန္းၿပီးေပးတဲ့ ဆုလို႔လည္း ခံယူပါတယ္" လို႔ ေဇာ္ သက္ေထြးက ေျပာပါတယ္။
လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ဆုတစ္ဆုကို ဆု
ေၾကးေငြ ေဒၚလာ ၆,၀၀၀ တန္ဖုိးရွိတဲ့ Hellman- Hammett Grant Award ရဲ႕ ေဖာင္ေဒးရွင္းကုိ အေမရိကန္ျပဇာတ္ ေရးဆရာမ Lillian Hellman ႏွင့္ခင္ပြန္း
ႏိုဘယ္ဆုရွင္ Dashiell Hammett တို႔က ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာ စတင္ တည္ေထာင္ခဲ့တာပါ။ အဖိႏွိပ္ခံႏိုင္ငံေတြမွ စာေရး ဆရာေတြကို ေရြးခ်ယ္ဆုေပးဖို႔ နယူး
ေယာ့ခ္ၿမိဳ႕မွာ အေျခစိုက္တဲ့ Human
Rights Watch အဖြဲ႕ကို တာ၀န္ေပးအပ္
ခဲ့ၿပီး အဆုိပါအဖြဲ႕က ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွ
စတင္ခါ ႏွစ္စဥ္ဆုေရြးခ်ယ္ေပးခဲ့တယ္ လုိ႔ သိရပါတယ္။
"ဒီဆုက အေျခအေနအရ လူသိရွင္ ၾကား အခမ္းအနားကုိ တက္ေရာက္ၿပီး ယူလို႔မရတဲ့ ဆုရစာေရးဆရာေတြ ရွိခဲ့ ဖူးပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္ ဒီဆုကို လူသိ ရွင္ၾကား ယူမလား၊ တိတ္တဆိတ္ပဲ ယူမလားလို႔ ေမးပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က ပတ္စ္ပို႔ မရေသးေတာ့ အေမရိကန္ကို မလာႏိုင္ေပမယ့္ လူသိရွင္ၾကားယူလို႔ ရပါတယ္။ ဒီဆုကိုရတဲ့အတြက္ ဂုဏ္ လည္းယူတယ္။ သူတို႔အေနနဲ႔ ကြ်န္ေတာ္ ဆုရေၾကာင္းကိုလည္း ေၾကညာႏိုင္ပါ တယ္လို႔ အေၾကာင္းျပန္ၾကားလိုက္ပါ တယ္" လို႔ သူက ေျပာပါတယ္။
ေဇာ္သက္ေထြး က ၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္အတြင္း ေထာင္သုံးႀကိမ္ က်ခဲ့ၿပီး ေထာင္တြင္းမွာ စုစုေပါင္း ၁၁ ႏွစ္ၾကာ ေနခဲ့ရပါတယ္။
"ေထာင္ထဲမွာ ၁၁ ႏွစ္ၾကာ ေနခဲ့ရ ေပမယ့္ စာေပေရးသားျခင္းကိုပဲ အသက္ ေမြးတဲ့အလုပ္တစ္ခုအေနန႔ဲ လုပ္ခ်င္ခဲ့ ပါတယ္။ ေထာင္ကေန ထြက္လာတဲ့ အခါမွာလည္း ဂ်ာနယ္လုပ္ငန္းနဲ႔ပဲ အသက္ေမြးတယ္။ ေထာင္က်ခဲ့တာ လည္း မီဒီယာလုပ္ငန္းေၾကာင့္ပဲ က်ခဲ့ တာပါ။ ဒါေတြအားလုံးက လြတ္လပ္စြာ စာေပေရးသားခြင့္ ေပ်ာက္ဆုံးေနတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ေပးတဲ့ ျပစ္ဒဏ္ေတြပါ ပဲ" လို႔ ေဇာ္သက္ေထြးက ေျပာပါ တယ္။